Technoventure

Uitvinding in Bedrijf

Subsidie aanvragen voor een haalbaarheidsonderzoek

Subsidie aanvragen voor de uitvoering van een haalbaarheidsonderzoek naar de ontwikkeling van een nieuw product is goed voor de Nederlandse economie. De eerste reden hiervoor is dat het helpt om meer goede uitvindingen of ideeën, die anders misschien op de plank zouden blijven liggen, daadwerkelijk te ontwikkelen en naar de markt te brengen. En ten tweede helpt het om ervoor te zorgen dat alleen de echt kansrijke projecten met een goede kans van slagen worden opgepakt.

De ontwikkeling van een innovatief product en het succesvol naar de markt brengen ervan begint natuurlijk met het goede idee. Meestal volgt dan eerst een haalbaarheidsonderzoek om te bepalen of de innovatie realistisch en haalbaar is. Na afloop van het haalbaarheidsonderzoek kan dan met een goede onderbouwing een go / nogo beslissing worden genomen over het vervolg van de beoogde ontwikkeling.

Het vermogen van het Nederlandse bedrijfsleven om innovatieve producten te ontwikkelen is van cruciaal belang voor de Nederlandse economie en daarom steunt de Nederlandse overheid het doorontwikkelen van nieuwe vindingen binnen Nederlandse bedrijven met diverse subsidieprogramma's. En een deel van die subsidies is bedoeld voor de ondersteuning van haalbaarheidsonderzoeken. Subsidieprogramma's met daarin subsidies voor haalbaarheidsonderzoeken worden met enige regelmaat opengesteld door de verschillende bestuurslagen van de Nederlandse overheid. Dit kunnen zijn de Nationale Overheid (via de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland), de Provincies maar ook bijvoorbeeld regionale ontwikkelingsmaatschappijen en hun uitvoeringsorganen. Er is dus niet 1 loket voor dit soort van ondersteuning en het is zaak om actief in de gaten te houden of er misschien een geschikt subsidieprogramma gaat worden opengesteld.

Haalbaarheidsonderzoeken in grote internationale bedrijven zijn complexe projecten maar ook binnen een MKB-onderneming komt daar het nodige bij kijken. En zelfs het goede idee van een enkel individu verdient het om eens kritisch tegen het licht te worden gehouden. Immers, de verdere ontwikkeling van ieder concept kost moeite, tijd en geld en de schaarste eraan maakt dat iedereen voorzichtig is om in een nieuw avontuur te stappen. "Kill the project before it kills you".

In haalbaarheidsonderzoeken binnen MKB-ondernemingen wordt meestal naar de technische, economische en marketing aspecten van het goede idee gekeken. Immers, het product moet technisch goed werken, moet te produceren zijn voor een redelijke kostprijs en er moet ook een markt voor zijn. Als er een prachtig product wordt gerealiseerd maar niemand wil het kopen is dat ook een nogo. Specifieke activiteiten die dan plaats kunnen vinden in het kader van het haalbaarheidsonderzoek zijn bijvoorbeeld:

  • literatuuronderzoek: is er technologie beschikbaar om het idee te realiseren en hoe kan het product geproduceerd worden? Binnen dit kader van haalbaarheid (kan het idee gerealiseerd worden) is het vaak ook mogelijk om wat experimenten uit te voeren. Echter, een compleet fundamenteel onderzoeksproject om nieuwe principes te ontdekken en toe te passen valt vaak buiten het kader van de haalbaarheid en wordt daarom niet gezien als subsidiabele kosten. Daar zijn universiteiten en andere subsidieprogramma's voor. In de praktijk betekent dit vaak dat maar een beperkt percentage van de begroting mag worden besteed aan onderzoek.
  • hoe gaat de productie plaatsvinden? Is, bijvoorbeeld, de aanvoer van grondstof voor de productie geen probleem? Afhankelijkheid van een bestanddeel van een plantje dat alleen in de bergen van Iran voorkomt lijkt een wankele basis om een commerciële onderneming op te baseren. Uitkomtst is logisch, niet aan beginnen. Maar de schrijver dezes was ook betrokken bij de ontwikkeling van een nieuw cosmetisch product wat gebaseerd is op Arganolie. En dat komt alleen voor in de pitten van de Arganboom uit het zuidwesten van Marokko. Dat maakt de keuze al wat lastiger...
  • onderzoek naar de patentsituatie: bestaan er patenten die het op de markt brengen van het nieuwe product verhinderen?
  • het financiële plaatje: wat wordt de kostprijs van het product?
  • is het noodzakelijk of handig om partners te zoeken voor bepaalde aspecten van de productie of voor de distributie en verkoop?
  • marktverkenning: hoe ziet de markt er uit? Wat is de omvang van de markt en welk deel van de markt denk je te kunnen bereiken? Of is misschien de markt al stevig in handen van enkele concurrenten maar denk je die te kunnen verslaan met je nieuwe product?
  • Wat kun je zelf nog verzinnen om te willen uitzoeken voordat je met vertrouwen in het avontuur stapt van de realisatie van je productidee?

Subsidiabele kosten in het haalbaarheidsonderzoek

Zoals hierboven beschreven kunnen diverse aspecten onderdeel uitmaken van het haalbaarheidsonderzoek. Het gaat er om wat je zelf belangrijk vindt. Maar niet altijd vallen alle onderdelen van wat jij voor ogen hebt als haarbaarheidsonderzoek ook daadwerkelijk onder de subsidieregeling. Zoals al gezegd mogen er vaak maar enkele experimenten worden uitgevoerd maar het komt ook voor dat, bijvoorbeeld, marktonderzoek er niet onder valt. Het is daarom erg belangrijk om hier vooraf goed naar te kijken en bij twijfel tijdig te overleggen met de subsidiegever. Typische kosten die in aanmerking kunnen komen voor subsidie in een haalbaarheidsonderzoek zijn:

  • loonkosten van eigen personeel
  • kosten van materialen en hulpmiddelen
  • kosten van machines en apparatuur
  • kosten voor het inhuren van externe deskundigen en adviseurs

Over de verschillende kostensoorten is nog het nodige te zeggen en hier zal op een andere pagina verder op worden ingegaan.