Technoventure

Uitvinding in Bedrijf

Innovatie subsidie aanvragen: hoeveel procent subsidie
kun je verwachten?

Nederland kent tientallen subsidieprogramma's die bedoeld zijn om de ontwikkeling van innovatieve technologie te ondersteunen en daar kun je als tech startup dankbaar gebruik van maken. Toch is het niet zo dat het een kwestie is van een formuliertje invullen en de subsidie wordt overgemaakt. Integendeel, door het woud aan regelingen die op (inter) nationaal en regionaal niveau bestaan en die elk hun eigen doelstellingen, voorwaarden en eigenaardigheden kennen, is het niet zomaar duidelijk waar je de meeste kans hebt om succesvol een aanvraag in te dienen. Ook hier geldt: een goede voorbereiding is het halve werk. Op een andere pagina over innovatie subsidie aanvragen zijn we al ingegaan op zaken waar je op moet letten bij de keuze van het programma waar je een aanvraag gaat indienen. Hier willen we nog een ander aspect bespreken dat van grote invloed kan zijn op deze keuze: het subsidiepercentage. Hieronder gaan we daar verder op in.

De subsidie bedraagt een deel van de projectkosten

Elk project dat gesubsidieerd wordt kenmerkt zich door een zekere financiële omvang. Met andere woorden: wat gaat het kosten om het project uit te voeren? Stel, een tweetal MKB-bedrijven en een kennisinstelling in de vorm van een universiteit hebben een goed idee bedacht om een innovatief product te ontwikkelen. Het product bestaat nog niet maar volgens de beide bedrijven is er wel degelijk een vraag in de markt naar een dergelijke innovatie. De drie partijen bezitten kennis en expertise die elkaar aanvullen, weten wat ze zouden moeten doen om het product te ontwikkelen maar missen de financiële middelen om dit project helemaal zelf te dragen. Omdat er nog veel risico verbonden is met het project (niet alleen technologisch maar ook of het product wel verkocht gaat worden), geeft de bank niet thuis, en zijn ze aangewezen op subsidie. De projectkosten gaan in dit voorbeeld om materialen en chemicaliën die ingekocht worden, vooral uren van de werknemers van de partners, en wat reiskosten om gezamenlijk te overleggen. Stel dat dit geheel 100.000 Euro gaat kosten. Een van de beide bedrijven van het gezelschap (in subsidieland wordt dit het consortium genoemd) en dient namens dit consortium een subsidieaanvraag in. Als de aanvraag wordt gehonoreerd krijgen de partners niet het gehele bedrag uitgekeerd (helaas......het is niet anders), maar slechts een bepaald percentage daarvan! Dit is altijd zo en de redenen van het slechts gedeeltelijk vergoeden van de projectkosten zijn:

  • De Europese regels staan niet toe dat een bepaald land onevenredig veel geld geeft aan hun bedrijfsleven. Dit wordt ongeoorloofde staatssteun genoemd. De gedachte hierachter is dat rijke landen, die hun bedrijfsleven met veel overheidsgeld ondersteunen, de markt verstoren omdat de ondersteunde bedrijven zo op oneerlijke wijze kunnen concurreren. In dat geval kunnen ze de door hun ontwikkelde producten goedkoper in de markt zetten dan hun concurrenten uit andere landen die de steun niet hebben gehad. Om dit tegen te gaan heeft Europa strenge staatsteunregelgeving ontwikkeld. En overheden die een subsidieprogramma opzetten moeten dan ook (al dan niet via Den Haag) onderhandelen met Europa over het zogenaamde steunkader dat past bij het programma.
  • Subsidiepotten zijn niet oneindig en door per project minder geld te geven kunnen meer projecten worden ondersteund. Met de komst van de crisis in 2008 moesten de overheden natuurlijk flink bezuinigen en de toen ingezette trend van lagere subsidiepercentages duurt nog steeds voort.
  • Een ondernemer die gelooft in het project is ook bereid om er zelf geld in te steken. Het gevraagde commitment van de ondernemer zorgt ervoor dat niet voor elk wild ideetje geld wordt aangevraagd.

De subsidiepercentages

In de praktijk worden subsidiepercentages van 25% tot 80% gehanteerd al komt dit laatste percentage nauwelijks meer voor. In de regel is het zo dat voor een project dat "dichter bij de markt ligt" een lager subsidiepercentage geldt dan voor de ontwikkeling van een product dan nog een lange weg heeft te gaan voordat het de markt zal bereiken. Dit heeft dus te maken met de bovengenoemde staatssteunkaders. Het is zelfs zo dat fundamenteel onderzoek (dat nog heel ver van de markt verwijderd is) voor 100% gesubsidieerd mag worden. Dit geldt dus voor het fundamenteel onderzoek zoals dat plaatsvindt bij universiteiten, hogescholen, de academische ziekenhuizen en een aantal wetenschappelijke instituten.

Vaak is het zo dat voor de ontwikkeling van een innovatieve technologie een subsidiepercentage van 30% tot 35% geldt. Soms is het nog mogelijk om een "bonuspercentage" te verdienen van 5% of 10%. Dit is bijvoorbeeld het geval wanneer het gaat om een ontwikkeling door een MKB-bedrijf. Samenwerking wordt soms ook extra beloond en dan met name samenwerking tussen het bedrijfsleven en een kennisinstelling (zoals in het bovenstaande voorbeeld). De gedachte hierachter is dat er bij kennisinstellingen veel kennis op de plank blijft liggen en dat deze onvoldoende gebruikt wordt en ten gelde wordt gemaakt. En als laatste wordt wel een bonuspercentage gegeven voor de ontwikkeling van technologie waarvan de overheid graag wil dat ze wordt ontwikkeld. Denk hierbij bijvoorbeeld aan technologie die de uitstoot van CO2 kan beperken. Dus in het bovenstaande voorbeeld van de twee MKB-bedrijven en de kennisinstelling die subsidie aanvragen voor een project van 100.000 Euro aan projectkosten is het heel goed denkbaar dat voor dat project 40.000 Euro subsidie gegeven wordt (30% "basis" en 10% voor deelname MKB-bedrijven in samenwerking met een kennisinstelling). En voor de slimmeriken onder ons: het is dus niet toegestaan om subsidies te stapelen. Hiermee wordt bedoeld dat je voor hetzelfde project verschillende subsidies aanvraagt om zo het subsidiepercentage te verhogen. Dat neemt niet weg dat je natuurlijk kunt proberen om een project voor de ontwikkeling van een innovatief product kunt opknippen in een paar delen die logisch op elkaar aansluiten en voor deze delen afzonderlijk subsidie kunt aanvragen.