De procedure om een octrooi te verkrijgen
Het aanvragen van een octrooi is specialistenwerk. Een octrooiaanvraag moet worden opgesteld volgens een bepaald format en je uitvinding moet zeer nauwkeurig worden beschreven in zogenaamde claims. Je kunt het natuurlijk zelf doen maar dat is niet verstandig. Vergeet niet dat het uiteindelijke octrooi de formele status heeft van een juridisch document en wanneer het wordt aangevochten door een andere partij (de concurrent!) moet je je voor de rechter te verdedigen. Je hebt er dus alle belang bij dat de aanvraag goed is opgesteld.
Een octrooigemachtigde is een persoon met een natuurwetenschappelijke academische opleiding die niet zelden ook is gepromoveerd. Daarna heeft hij of zij een juridische opleiding gedaan om als beëdigd gemachtigde de wettelijke bevoegdheid te bezitten om voor derden octrooiaanvragen op te stellen en in te dienen. Daarna kan de gemachtigde de klant verder begeleiden en adviezen geven.
Octrooigemachtigden kunnen op verschillende manieren werkzaam zijn. Voor een bedrijf, als zelfstandige of als met een aantal gemachtigden bij elkaar in een maatschap of een BV. In principe mag je ervan uitgaan dat ze, evenals “gewone” juristen, per uur worden betaald. Een eerste intake-gesprek is vaak gratis maar check dit wel even alvorens je een afspraak maakt.
Voordat je naar een octrooibureau stapt is het verstandig om eerst zelf een indruk te krijgen of het idee wel nieuw is, het zogenaamde nieuwheidsonderzoek. Meer hierover kun je vinden op de pagina over het nieuwheidsonderzoek.
Dan de aanvraag zelf. Voor het verkrijgen van een octrooi kun je kiezen uit een aantal routes :
De Nederlandse route
Dit is een eenvoudige procedure waarbij de octrooiaanvrage niet inhoudelijk wordt getoetst. Er wordt in dit geval een zogenaamd “stempel-octrooi” verkregen. Inhoudelijke toetsing vindt alleen plaats indien er een conflict over is ontstaan, voor de rechtbank dus! Deze route wordt nogal eens genomen wanneer het belangrijk is om een octrooipositie in te nemen, bijvoorbeeld om investeerders of subsidiegevers te overtuigen.
De Europese route
Deze route maakt het mogelijk om met één procedure in 19 Europese landen tegelijkertijd octrooi te verkrijgen. De datum van de indiening van de aanvraag wordt prioriteitsdatum genoemd. Na de verlening van het octrooi door het Europese Octrooibureau volgt omzetting van het octrooi in een pakketje nationale octrooien die vervolgens onder de respectievelijke nationale wetgevingen op het gebied van octrooien vallen. De geldigheidsduur van de octrooien in de diverse landen is 20 jaar vanaf het moment van indiening.
De Internationale (PCT) route
De Patent Cooperation Treaty (PCT) is een verdrag tussen ongeveer 100 landen waaronder alle belangrijke (Westerse) industrielanden. Dit is in feite een procedure van maximaal 30 maanden waarna het vervolg op Europees of Nationaal niveau plaats vindt (de nationale fasen).
Tijdens de Europese- en de PCT-route wordt door het PCT-bureau een zogenaamd nieuwheidsonderzoek uitgevoerd, immers de uitvinding moet wel nieuw zijn. Hiervoor wordt de vinding vergeleken met wat er bekend is over het probleem waar de vinding een oplossing voor biedt op de dag voorafgaand aan de indiening. Dit wordt wel genoemd de “Stand der Techniek” of in het Engels de “Prior Art”. Hierbij gaat het niet alleen over documenten maar iedere openbaarmaking van de uitvinding. Als de vinding al openbaar is gemaakt (al dan niet per ongeluk) behoort deze tot de “stand der techniek” en is dus niet nieuw meer.